Người ta thường nói “yêu một người là yêu tất cả những gì thuộc về họ” và Tây Bắc đối với tôi cũng vậy, tôi yêu những thứ nơi đây từ con người, cảnh vật đến những loài hoa rừng mang trong mình vẻ đẹp riêng. Và thứ làm tôi xao xuyến khi nghe đến tên hay được ngắm nhìn chính là loài hoa ban trắng tinh khôi.

Tháng 3, khi cơn mưa xuân vừa dứt để nhường cho những tia nắng nắng ấm áp, là lúc hoa ban khoe màu trắng tinh khôi giữa núi rừng Tây Bắc. Hoa ban được người Thái xem là loài hoa biểu tượng cho tình yêu như truyền thuyết nơi đây kể lại. Không chỉ là sự thuần khiết mà hoa ban còn mang ý nghĩa đại diện cho tình yêu trong sáng, không toan tính, xuất phát từ tình cảm chân thành và thủy chung.

hoa-ban-da-lat-ban-trang-tay-bac-dien-bien

Gần đây nhất, tôi được ngắm nhìn hoa ban nở trắng giữa màn trời xanh ngắt là hồi tháng một. Tuy nhiên, đấy là những con phố ở Đà Lạt chứ không phải màu trắng tinh khôi giữa núi rừng Tây Bắc.

hoa-ban-Da-Lat-ban-trang-Tay-Bac-1

 

Một buổi sáng sớm, khi thành phố Đà Lạt đang mờ ảo trong màn sương, tôi nhìn qua ô cửa kính của chiếc xe khách rồi bỗng nhiên lòng rạo rực niềm vui và nỗi nhớ. Hai bên đường là những thân cây trụi lá nhưng nổi bật lên bởi màu hoa trắng nở rộ. Trong lòng tôi hân hoan và sung sướng khi nhận ra đấy là hoa ban! Và rồi nỗi nhớ về miền Tây Bắc bỗng dâng lên…

Tôi nhớ chuyến đi tháng 3, qua những bản làng còn lại chút hoa đào nở muộn ở Mộc Châu, vượt dãy Chiềng Đông về đến Sơn La rồi băng đèo Pha Đin lên Điện Biên đầy nắng gió. Hai bên đường là những cây ban nở nắng giữa núi rừng, giúp tôi quên đi phần nào khó nhọc trên đoạn đường dài vừa qua. Nhưng tôi nhận thấy có chút hụt hẫng, hoa ban không nhiều như trong những câu dân ca Thái, hay lời kể của các anh chị đi trước. Thay vào đấy là những cánh rừng bị chặt phá và đốt cháy để người H’Mông làm rẫy. Không có cây ban để giữ mùn cho đất tái sinh, giữ đất khỏi bị lũ quét nên chỉ qua vài vụ mùa là người ta bỏ lại những đồi trọc và tiếp tục “phá rừng làm rẫy” ở nơi khác.

Hồi đấy mỗi lần được các anh chị đi trước kể về hoa ban, kể về Tây Bắc là lòng tôi cảm thấy háo hức, những hình ảnh đấy cứ ngập tràn trong đầu. Ông anh kể về chuyến đi Điện Biên được chiêm ngưỡng những cánh rừng ngập trắng hoa ban, được thưởng thức món “nhứa giảng” (thịt trâu hun khói) hay món “Nậm pịa” mà thử một lần là nhớ cả đời, rồi hòa vào không khí nhảy sạp vui nhộn của những thiếu nữ dân tộc Thái. Những cơn gió Lào táp vào mặt trong cái nắng nóng gay gắt, tôi thầm muốn “Giá như mình sinh ra sớm hơn để đến đây trước nhỉ”.

hoa-ban-Da-Lat-ban-trang-Tay-Bac

Thời gian ở Đà Lạt, tôi hay đi qua đường Trần Hưng Đạo và Trần Phú, nơi mà những cây hoa ban nở trắng. Lúc đấy, những khóm dã quỳ bắt đầu tàn, hoa mai anh đào chưa nở rộ khắp các nẻo đường thì những con phố của Đà Lạt ngập tràn hoa ban trắng. Đà Lạt vốn được mệnh danh là “thành phố ngàn hoa” giờ thêm màu hoa đặc trưng của miền Tây Bắc khiến nó trở nên độc đáo hơn, níu giữ những bước chân của kẻ lữ khách đến đây. Tôi thấy lòng thênh thang trên những con đường đầy ban trắng.

Da-Lat-ban-trang-Tay-Bac-3

Nhưng tôi thích hoa ban của vùng núi Tây Bắc hơn, bởi vì nó mang đậm nét tinh khôi, thuần khiết, chân thành và thủy chung. Cũng có thể bởi vì hồn tôi đã gieo vào những nẻo đường nơi đây!